Sahte Noter ve Tercüme Uyarı İşaretleri
Noter/tercüme özgünlüğü kontrolü belgenin görünüşünden değil düzenleyen kaynaktan başlar; mevcut resmi doğrulama kanalıyla noter/belgeyi, sayı-tarih-taraf-sayfa adedini ve belgedeki QR/e-imza doğrulamasını inceleyin.
Yabancı belgede işleme göre apostil veya konsolosluk tasdiki ve uygun tercüme/noter yolu gerekebilir; tek sayfadaki gerçek mühür tüm eklerin veya tercüme maddelerinin onaylı belgeye ait olduğunu kanıtlamaz.
Değişen sayfa numarası, ad/pasaport uyuşmazlığı, kritik yetki çevresinde farklı yazı tipi, eksik ek, imzasız tercüme ve gereken taşınmaz yetkisini içermeyen vekâlet kırmızı bayraktır; yetki önemliyse son sürümü satır satır karşılaştırın.
Kâğıdın görünüşünü değil tasdik zincirini doğrulayın
Sahte bir belge her zaman kötü bir mühür veya bariz yazım hatasıyla kendini belli etmez. Profesyonel görünen bir vekâletname ya da tercümenin tasdik zinciri yine de doğrulanamayabilir. Gayrimenkul işleminde kullanılacak her belgede önce aslı düzenleyen kurum, tasdiki yapan makam, tercüman ve belge türüne göre gerekli noter veya konsolosluk adımı belirlenmelidir. İsimler, pasaport/kimlik numaraları, düzenleme tarihleri, sayfa sayısı ve ekler zincirin tamamında tutarlı olmalıdır. İsmin farklı transliterasyonu meşru olabilir; ancak tapudaki hak sahibinin kimliğini etkileyen farkın belgeyle açıklanması gerekir.
Belgede “Apostille” yazması veya Lahey Sözleşmesi amblemi bulunması tek başına yeterli değildir. Türkiye'de bazı apostil ve e-Apostil kayıtları e-Devlet ve PTT'nin resmî doğrulama hizmetleri üzerinden kontrol edilebilir. Doğrulama kodu veya referans numarası varsa resmî kanalda sorgulayın ve sonucu saklayın. Yurt dışında düzenlenen evrakta, ülke ve belge türü için geçerli tasdik yolunu ayrıca kontrol edin; bütün yabancı belgelerin aynı prosedüre tabi olduğunu varsaymayın. Çok sayıda mühür taşıyan bir evrak bile düzenleyen makam ve referansı bağımsız olarak doğrulanamıyorsa güçlü kanıt değildir.
Tercümede hukuki sonucu değiştirebilen uyarılar
Gayrimenkul işlem tercümesi yalnızca genel anlamı aktarmamalı, hukuki ayrıntıları korumalıdır. Kanuni ad-soyad, pasaport veya kimlik numarası, doğum tarihi, vekâlet verenin veya alıcının sıfatı, taşınmaz tanımı, varsa ada/parsel ve bağımsız bölüm, verilen yetkilerin kapsamı, metinde yer alıyorsa satış bedeli ve para birimi karşılaştırılmalıdır. “Satış bedelini tahsil etmeye” ilişkin bir yetkinin atlanması veya “başkasını tevkil” yetkisinin eklenmesi vekâletnamenin etkisini değiştirebilir. Bu bölümler kaynak metinle satır satır kontrol edilmelidir.
Numarasız sayfalar, ekleri kapsadığı anlaşılmayan tasdik, tercüme sayfası ile onay sayfasında farklı tercüman adı, açıklanmayan boş alanlar, tutarsız yevmiye/referans numaraları veya güvenlik unsurlarının görülemeyeceği kadar düşük kaliteli taramalar pratik risk işaretleridir. Doğrulanabilir nüsha vermeyi reddedip “bu ofis tapuda her işi yapar” şeklinde güven istemek de ayrıca sorgulanmalıdır. Ün veya aracının sözü bağımsız doğrulamanın yerini tutmaz.
Düzenleyeni bağımsız kanaldan teyit edin
Şüpheli belgenin üzerinde yazan telefon numarasını aramakla yetinmeyin; noter veya kurumun iletişim bilgisini resmî ve bağımsız bir kaynaktan bulun. Yurt dışında düzenlenen vekâletnameler özellikle önemlidir; TKGM bu belgelerin kabulü, tasdiki ve Türkçe tercümesi için koşullar öngörür. Yetki tapu devri, ipotek tesisi veya satış bedelinin alınması için kullanılacaksa yalnızca imzanın görünüşü değil, yetkinin kapsamı, vekâlet veren kişinin kimliği, kapsanan taşınmaz ve belgenin hâlen geçerli olup olmadığı incelenmelidir.
İşlem dosyasında aslın görüntüsü, tam tercüme, tasdik sayfaları, varsa elektronik doğrulama sonucu, kullanılan bağımsız iletişim yolu, kontrol tarihi ve önemli isim/numara farklılıklarının açıklaması bulunmalıdır. Şüpheli belge dosyada elle düzeltilmemeli; doğru düzenlenmiş yeni belge veya uygun tasdik istenmelidir. Kapanıştan önce bağımsız teyit yapılamıyorsa, geri döndürülemez tapu veya ödeme kararını bu evraka bağlamamak gerekir.