Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme
Yapısal inceleme için Kaynak Güncelliği İncelemesi odaklı; kanıt, zamanlama, değişiklik kontrolü, istisna kapanışı ve denetlenebilir kararı ele alan pratik akış.
Konuya ilişkin doğrulanmış bilgiler
Bu rehberin amacı
Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme, Yapısal inceleme konusu için kontrollü doğrulama akışı uygular. Özel amaç kararı destekleyen kaynağın imza, ödeme veya kapanış anı için hâlâ güncel olduğunu doğrulamak ve değişebilir kanıt için açık bir güncellik eşiği belirlemek. Bir bilginin yalnızca mevcut olması onu operasyonel olarak güvenilir yapmaz; doğru taşınmaz, taraf, tarih ve sürümle eşleşmeli ve başka bir inceleyicinin kararı yeniden kurabileceği kanıtla desteklenmelidir.
Bu inceleme ne zaman kullanılır?
- İmza, ödeme, devir veya geri dönüşü zor taahhüt öncesinde.
- Daha önce dayanılan belge, tutar, taraf veya tarih değiştiğinde.
- Son tarihe yakın açık bir istisna bulunduğunda.
- Dosya sorumluluğu kişi veya ekip değiştirdiğinde.
- Veritabanı ile birincil belge veya resmî kaynak çeliştiğinde.
- Kapanıştan sonra devam eden değişebilir yükümlülük veya risk varsa.
Kanıt dosyası
- Kararda gerçekten kullanılan kaynak veya belgeyi saklayın.
- Erişim/teslim tarihini ve inceleyeni kaydedin.
- Her sürümü doğru taşınmaz, bağımsız bölüm ve tarafla bağlayın.
- Belge değiştiğinde önceki sürümleri koruyun.
- veritabanı ile birincil kanıt arasındaki farkları kaydedin.
- Eksik gerçekleri belgesiz tahminle doldurmayın.
Tutarlılık testleri
- Tüm kanıtlar aynı taşınmaz ve bağımsız bölümü mü gösteriyor?
- Taraf kimliği, yetki ve hukuki sıfat uyumlu mu?
- Kanıt karar anı için yeterince güncel mi?
- Tutar, hak, kısıt ve tarihler kayıtlar arasında uyumlu mu?
- Her onay ve istisna ilgili sürüme bağlanabiliyor mu?
- Başka bir inceleyici aynı dosyadan sonucu yeniden kurabilir mi?
Resmî ve birincil kaynaklar
- AFAD — Türkiye Building Earthquake Code — 15-08-2026
- İBB — Rapid Building Screening — 15-08-2026
- Ministry of Environment — Zoning FAQ — 15-08-2026
Yapısal inceleme
Yapısal inceleme kanıtının kapsamı ve güncelliği
Yapısal incelemede kaynak güncelliği önce hangi incelemenin yapıldığını, kimin yaptığını ve hangi teknik temele dayandığını belirlemekle başlar. Kısa bir görsel gezinti yapısal analiz gibi sunulmamalı; özel alıcı raporu da 6306 sayılı Kanun kapsamındaki resmi Riskli Yapı tespitiyle karıştırılmamalıdır. Önemli bir yapısal sonuca dayanılacaksa rapor doğru bina veya bloğu, adresi, kapsamı, inceleme tarihini, yapılan test ve hesapları, sorumlu mühendisi ve kapsam dışında bırakılan alanları göstermelidir.
Güncellik nasıl test edilir?
İnceleme tarihini binayı değiştirebilecek sonraki olaylarla ilişkilendirin: deprem, yangın, önemli oturma veya su hasarı, duvar ya da taşıyıcı eleman değişikliği, yeni kat veya yük, güçlendirme ve büyük onarım. Böyle bir olaydan önce yeterli olan rapor üzerinde basılı bir son kullanma tarihi bulunmasa da tarihsel hâle gelebilir. Asıl raporu, ekleri, fotoğrafları ve takip raporlarını saklayın; önerilen onarımların gerçekten yapılıp yapılmadığını kaydedin.
Resmi tespit ile özel incelemeyi ayırın
Amaç 6306 çerçevesinde resmi bir karar ise Bakanlıkça lisanslandırılan kurum veya kuruluşlar ve Riskli Yapı teknik süreci kullanılmalıdır. Bakanlık açıklamaları, bir malik veya kanuni temsilcinin süreci başlatabildiğini ve tespitin belirlenmiş teknik esaslara göre lisanslı kuruluşça yapıldığını belirtir. Alıcı ayrıca bağımsız mühendis incelemesi yaptırabilir; ancak bu özel görüş otomatik olarak 6306 tespitinin idari sonucunu doğurmaz.
Tehlike haritasını incelemenin yerine koymayın
AFAD haritası konumun deprem tehlikesini gösterir, belirli binayı değerlendirmez. Ruhsat veya yapım yılı da taşıyıcı elemanların bugünkü durumunu kanıtlamaz. Çatlak, belgesiz tadilat veya proje ile fiili durum farkı varsa bunlar açık inceleme kapsamı veya kapanış koşulu olmalı; «bina iyi görünüyor» ifadesiyle gizlenmemelidir.
SSS
Her yapısal raporun sabit geçerlilik süresi var mı?
Hayır. Özel raporlarda tek bir süre yoktur; tarih, kapsam ve sonraki önemli olaylar belirleyicidir.
Özel mühendis raporu Riskli Yapı tespiti midir?
Hayır. Resmi tespitin lisanslı ve idari süreci farklıdır.
Ne zaman güncelleme gerekir?
Yapıyı etkileyen olay, karar kapsamı değişikliği veya eski raporla çelişen yeni kanıt ortaya çıktığında.
Kanıt ve karar planı: Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme
“Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” incelemesinin amacı dayanılan kural, kayıt, sertifika veya kanıtın karar tarihi için yeterince güncel olduğunu doğrulamak. Dosya, bugün kanıtlanmış hususları eksik/eski kanıta bağlı hususlardan ayırmalı ve her açığın fiyat, imza, ödeme, teslim veya sonraki satış üzerindeki etkisini göstermelidir.
Toplanacak kanıt
- “Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” için belge üzerindeki taşınmaz ve taraf kimliklerini fiilî işlemle eşleştirin; başka bölüm veya kişiye ait doğru belge kontrolü kapatmaz.
- “Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” için düzenleyen, kaynak, tarih ve varsa sürümü kaydedin; güncel aslı tarama, çeviri, taslak, süresi dolmuş veya değiştirilmiş nüshadan ayırın.
- “Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” için belgesel durumu konunun fiilî, ödeme veya işletme gerçekliğiyle karşılaştırın ve açıklanamayan farkı taahhüt öncesinde görünür tutun.
- “Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” için açık her farkı; gereken kanıt, sorumlu, son tarih ve kapanmazsa uygulanacak sonuçla yazılı koşula dönüştürün.
Yeniden kontrol edilecek resmî kaynak
“Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” kaynak kaydında AFAD — Türkiye Building Earthquake Code (https://www.afad.gov.tr/turkiye-bina-deprem-yonetmeligi) bulunur. Bu kaynağı yetki alanındaki hususlar için kullanın ve tarih/kural değişikliği önemliyse yeniden kontrol edin; özel olarak gereken tapu, mühendislik, vergi, banka veya sözleşme kanıtının yerine koymayın.
Karar sınırı
“Kaynak Güncelliği İncelemesi — Yapısal inceleme” ancak başka bir inceleyen sonucu kanıttan yeniden üretebildiğinde kapanmalıdır. Devam, koşullu devam, yeniden fiyatlama, uzman incelemesi veya durdurma seçenekleri açıkça yazılmalı; belirsizlik olumlu ifadeye çevrilmemelidir.
