Ödeme Serbest Bırakma Kapısı — Döviz Alım Belgesi (DAB)
Kapının rolü
DAB ödeme kapısı, döviz alım belgesine bağlı olması gereken bir ödemenin belge edinimle gerçekten uzlaştırılmadan gönderilmesini önler. Bu bir bankacılık talimatı değildir ve fonların nasıl yapılandırılacağını öğretmez. İşlem yönetimi kontrolüdür: ödeme olayını tanımlar, güncel TKGM kuralında DAB gereğini kontrol eder, banka kaynaklı kanıt ve resmi iletimi doğrular ve yalnız tanımlı ön koşullar tamamlandığında parayı serbest bırakır.
Kontrol edilen parayı tanımlayın
Rezervasyon bedeli, taksit, bakiye, emanet hesabı serbest bırakması veya başka transfer; tutar, para birimi, lehtar, hesap, vade ve iade edilebilirlik açıkça kaydedilir. DAB’deki dönüşüm tutarı tapu sürecinde kullanılacaksa ilgili ticari ödeme planına bağlanır. Her banka hareketi tek olay sayılmaz. Vatandaşlık varsa TKGM’nin istediği alıcıdan satıcıya banka dekontu ayrı bağlanır.
Serbest bırakma ön koşulları
DAB kuralının olaya uygulanıp uygulanmadığı kanıtlanır; geçerli DAB alıcı ve edinimle eşleştirilir; banka, tarih ve tutar uzlaştırılır; düzeltme sürümleri kontrol edilir ve resmi teslim yöntemi tamamlanır. Süreç KEP üzerinden resmi ulaşım gerektiriyorsa yalnız iç PDF prosedür şartının yerine geldiğini kanıtlamaz.
Durdurma koşulları
Açıklanamayan DAB farkı, çelişkili sürümler, değişen alıcı/tutar, eksik resmi iletim veya eski ödeme istisnasının belirsizliği varsa ödeme bekler. Lehtar hesabı son anda değişirse de ticari onay ve dolandırıcılık kontrolü olmadan ödeme yapılmaz. DAB kontrolü banka hesap değişikliği risk kontrolünün yerine geçmez; aynı olay iki kontrolü de yeniden açabilir.
Uyum ile satıcı ödemesini karıştırmayın
DAB doğru olduğu halde satıcı henüz fiyatı almamış olabilir; satıcı para aldığı halde DAB şartı eksik kalabilir. Vatandaşlık bağlantılı edinimde TKGM DAB’ye ek olarak alıcıdan satıcıya banka ödeme kanıtı ister. Bu nedenle “banka belgeleri tamam” kutusu yerine DAB hazır ve satıcı ödeme kanıtı ayrı alanlar olarak tutulur.
Yetki ve çift kontrol
DAB şartının tamamlandığını kim onaylar ve parayı kim gönderir önceden tanımlanır. Büyük/geri dönülmez ödemelerde bu rolleri ayırmak hata ve dolandırıcılık riskini azaltır. Belge inceleyicisi istisnaları kapatır; ödeme operatörü transferden hemen önce lehtar hesabını yeniden doğrular. Son dakika hesap değişikliği DAB aynı kalsa bile ödeme kontrolünü açar.
Onay sonrası değişiklik
Ödeme gecikir, tutar/taşınmaz/alıcı değişir, banka yeni DAB düzenler veya başvuru yapısı değişirse kapı yeniden açılır. Neyin değiştiği ve hangi önceki onayın artık kullanılamadığı yazılır. Eski DAB yeni işleme elle uyarlanmaz; gerekiyorsa yeni banka kanıtı doğru kanaldan alınır.
Serbest bırakma kaydı
Şartlar tamamlandığında DAB referansı, banka, dönüşüm tutarı, resmi teslim durumu, bağlı ödeme, inceleyen, onaylayan, tarih ve kabul edilen artık risk kaydedilir. Banka dekontu fiili para hareketini ayrıca kanıtlar. Böylece bir belge grubu “neden izin verildiğini”, diğeri “ne gönderildiğini” gösterir.
Karar sonucu
Üç dürüst sonuç vardır: serbest bırak; belirli kanıt gelene kadar beklet; veya işlem yapısını yeniden doğrula. Tapu randevusu yaklaştı diye “eksik belgeyle geçti” sonucu kabul edilmez. Kontrol hem prosedür hazırlığını hem alıcının paranın neden geri dönülmez hale geldiğini anlamasını korur.
Ödeme kapısında kabul kanıtını tanımlayın
DAB ödeme kapısında “belge var” kutusu tek başına yeterli değildir. Kapı açılmadan önce kabul kanıtının ne olduğu yazılmalıdır: bankaca düzenlenmiş belge, işlemle eşleşen kimlik ve tutar bilgileri, tapu dosyasındaki gerekli bağlantı ve varsa yetkili birimin istediği düzeltmenin tamamlanması. Eksiklik yalnız biçimsel olsa bile son ödeme geri döndürülemez nitelikteyse düzeltilmiş belgeyi görmek daha güvenlidir. Ödeme serbest bırakıldıktan sonra dosyaya hangi sürümün esas alındığını ve kim tarafından kontrol edildiğini not edin.